προκατάληψη: ποιος εγώ;*

Προκατάληψη είναι μια γνώμη ή άποψη η οποία έχει σχηματιστεί κατά έναν μη αντικειμενικό/επιστημονικό τρόπο, αλλά και μια τοποθέτηση που περιλαμβάνει συναισθήματα όπως η περιφρόνηση και η απέχθεια. Συχνά σχηματίζεται σαν αποτέλεσμα έλλειψης πληροφόρησης ή μειωμένης αντίληψης. Προκαταλήψεις είναι για παράδειγμα διάφορες στέρεες πεποιθήσεις που έχει ο άνθρωπος, όχι μέσα από τη γνώση (δηλ. από την αλήθεια), αλλά από διάφορες κατά καιρούς δεισιδαιμονίες, δοξασίες, μυστικισμούς, θρησκοληψίες, τελολογίες, εσχατολογίες, μεταφυσικές πεποιθήσεις, ρατσισμούς, εθνικισμούς, κ.λ.π. πηγή: wikipedia

Ρατσισμός
Με τον όρο “ρατσισμός” εννοούμε ένα πλέγμα αντιλήψεων, στάσεων, συμπεριφορών που εξαναγκάζει ορισμένους ανθρώπους σε υποτελή διαβίωση, και αυτό μόνο και μόνο επειδή ανήκουν σε μια διακριτή κατηγορία ανθρώπων. Ως δικαιολογία για τις διακρίσεις χρησιμοποιείται η διαφορετικότητα της ομάδας, στην οποία προσάπτονται συχνά – αλλά όχι πάντα, μια υποτιθεμένη κατωτερότητα ή επικινδυνότητα. Το φάσμα της υποτελούς διαβίωσης είναι ευρύ. Έχει πάντοτε πυρήνα τον αποκλεισμό από δημόσια και κοινωνικά αγαθά ή την ανισότιμη συμμετοχή σε αυτά. (Τσιάκαλος, 2001)

Photo2


 

Στερεότυπο

Το στερεότυπο είναι μια απλουστευμένη ή/και τυποποιημένη αντίληψη ή μια εικόνα, που συχνά κατέχουν από κοινού οι άνθρωποι για μια άλλη ομάδα.  Τα στερεότυπα μπορούν να είναι θετικά ή αρνητικά και είναι χαρακτηριστικές γενικεύσεις βασισμένες στην ελάχιστη ή περιορισμένη γνώση για μια ομάδα ανθρώπων.  Τέτοιες υπεραπλουστευμένες αντιλήψεις, απόψεις, ή εικόνες, είναι βασισμένες στην υπόθεση ότι υπάρχουν κοινές ιδιότητες και κοινά χαρακτηριστικά που τα μέλη της άλλης ομάδας έχουν.  Τα στερεότυπα είναι όχι μόνο ενάντια στα δικαιώματα των άλλων τους, αλλά και τους βλάπτουν με την ενθάρρυνση της προκατάληψης και της διάκρισης. Οι ελλιπείς πληροφορίες, οι μπερδεμένες αντιλήψεις, η απομόνωση και ο διαχωρισμός έχουν διαιωνίσει πολλά από αυτά τα στερεότυπα. Η εξέταση ενός προσώπου σύμφωνα με τα στερεότυπα περιορίζει το τι αναμένουμε και το πώς αποκρινόμαστε σε αυτούς.

 

Μερικά στερεότυπα ενός ατόμου που υπόκειται διακρίσεις το απεικονίζουν ως:

  • αξιολύπητο και παθητικό
  • απαίσιο ή κακό
  • τραγικό αλλά και γενναίο
  • κωμικό ή γελοίο
  • επιθετικό
  • φόρτωμα και περιθωριακό
  • μη-σεξουαλικό ή υπερσεξουλικό
  • ανίκανο στην καθημερινή ζωή

 

Διακρίσεις

Η κοινωνική διάκριση είναι η ενέργεια που στερεί από τα μέλη μιας ή περισσότερων κοινωνικών ομάδων και κατηγοριών τα προνόμια, το κύρος, την εξουσία, τα νομικά δικαιώματα, την ισότιμη νομική προστασία και άλλα κοινωνικά αγαθά, τα οποία απολαμβάνουν άλλες ομάδες.

image4

*Η φράση προέρχεται από το ομώνυμο βιβλίο της Δρος Αμαλίας Johnson-Ιωαννίδου.

Πρόσθετες πληροφορίες